Międzynarodowy Tydzień Ciemnego Nieba (International Dark Sky Week – IDSW) to coroczna, globalna inicjatywa odbywająca się w okresie nowiu Księżyca. Jej celem jest zwrócenie uwagi na postępujący problem zanieczyszczenia światłem sztucznym, które według aktualnych danych rośnie w tempie ok. 10% w skali roku. Zjawisko to degraduje nie tylko walory obserwacyjne nieba, ale wpływa destrukcyjnie na zdrowie publiczne, bezpieczeństwo oraz funkcjonowanie ekosystemów.
W roku 2026 Program Ciemne Niebo Polska, we współpracy z Light Pollution Think Tank, przygotował cykl merytorycznych spotkań online pod hasłem „Meetingi z ekspertami”. Formuła krótkich, 15-minutowych prelekcji ma na celu przedstawienie kluczowych aspektów zanieczyszczenia światłem z perspektywy różnych dyscyplin naukowych.
Harmonogram spotkań online (Platforma Zoom)
Spotkania rozpoczynają się o godzinie 19:30 (z wyjątkiem prelekcji inauguracyjnej):
-
11 kwietnia, 17:00 – Czy Galileusz dostrzegłby księżyce Jowisza w dzisiejszych czasach? – mgr Monika Sitek
-
13 kwietnia, 19:30 – Dlaczego w mieście ptaki śpiewają nocą, a płazy giną na drogach? O konsekwencjach rozświetlonych nocy dla dzikich zwierząt. – mgr inż. Karolina Skorb
-
14 kwietnia, 19:30 – Chronotyp pod lupą: Jak światło steruje życiem sowy i skowronka. – prof. dr hab. Edyta Reszka
-
15 kwietnia, 19:30 – Twój ulubiony smartfon: sprzymierzeniec czy jednak źródło problemów? – prof. dr hab. Krystyna Skwarło-Sońta
-
16 kwietnia, 19:30 – Zachłyśnięci światłami już nie ujrzą nieba nad nami. – dr hab. Radosław Zaleski
-
17 kwietnia, 19:30 – Urlop pod gwiazdami – najlepsze miejsca na astroprzygodę. – dr Grzegorz Iwanicki
-
18 kwietnia, 19:30 – Za jasno, żeby spać – skutki zdrowotne zanieczyszczenia świetlnego. – lek. med. Piotr Jemielita
-
19 kwietnia, 19:30 – Parametry oświetlenia w kontekście zanieczyszczenia światłem – co naprawdę ma znaczenie? – dr hab. inż. Przemysław Tabaka
-
20 kwietnia, 19:30 – Czy zanieczyszczenie światłem dotyczy tylko miast? – dr hab. Anna Czaplicka, mgr inż. Aleksandra Krzemień
Działania w Sopotni Wielkiej i dostępność materiałów
Finał obchodów odbędzie się 20 kwietnia w Sopotni Wielkiej, miejscowości będącej liderem ochrony ciemnego nieba w Polsce. Program obejmuje spotkanie z Radą Dialogu Obywatelskiego oraz terenowe pokazy nieba (zapisy:
Wszystkie prelekcje zostaną zarejestrowane, a następnie opublikowane w mediach społecznościowych z napisami, co pozwoli na późniejsze zapoznanie się z materiałami. Organizatorzy zapraszają również do współpracy wolontariuszy – tłumaczy języka migowego – w celu zwiększenia dostępności wydarzenia dla osób z niepełnosprawnościami słuchu.
Szczegółowe informacje oraz linki dostępowe zostaną opublikowane na stronach ciemneniebo.pl oraz lptt.org.pl.